Trump podpisał nowe rozporządzenia ograniczające obywatelstwo z urodzenia i turystykę porodową w USA.
Druga próba po porażce w sądach w 2025 roku – tym razem węższa i celująca głównie w matki na wizach turystycznych.
Pełna analiza
Donald Trump podpisał kolejne rozporządzenia wykonawcze (executive orders — akty prawne prezydenta USA, niewymagające zgody Kongresu, ale możliwe do zaskarżenia w sądach) dotyczące obywatelstwa z urodzenia (birthright citizenship — automatyczne obywatelstwo USA dla każdego urodzonego na terytorium kraju, wynikające z 14. Poprawki do Konstytucji USA z 1868 roku) oraz tzw. turystyki porodowej (birth tourism — przyjazd cudzoziemek do USA specjalnie w celu porodu, by dziecko automatycznie otrzymało amerykański paszport). To druga próba Trumpa po tym, jak jego pierwsze rozporządzenie z 20 stycznia 2025 roku zostało zablokowane przez kilku sędziów federalnych, a Sąd Najwyższy w czerwcu 2025 roku (sprawa Trump v. CASA) ograniczył możliwość wydawania ogólnokrajowych blokad przez sądy niższej instancji, bez rozstrzygania samej kwestii konstytucyjnej. Według prawicowego magazynu National Review nowe rozporządzenia są węższe i prawnie precyzyjniejsze — celują głównie w turystykę porodową, gdzie władza wykonawcza ma silniejszą podstawę prawną (kontrola wiz), a nie w całościowe przeformułowanie 14. Poprawki. Dla zwykłego obywatela oznacza to, że dziecko urodzone w USA przez matkę na wizie turystycznej może nie otrzymać automatycznie obywatelstwa i paszportu USA, co dotąd było praktycznie gwarantowane od 1898 roku. Sprawa najpewniej ostatecznie trafi do Sądu Najwyższego.
Wpływy
- ·Rozporządzenie celuje głównie w matki na wizach turystycznych B-2, gdzie administracja ma większą swobodę odmowy wjazdu niż w kwestii dzieci nielegalnych migrantów.
- ·Szacunki Center for Immigration Studies (konserwatywny think tank imigracyjny) mówią o ok. 30-40 tys. urodzeń rocznie związanych z turystyką porodową, głównie z Chin, Rosji, Nigerii i Turcji.
- ·Demokratyczne stany (Kalifornia, Nowy Jork) i organizacje jak ACLU (American Civil Liberties Union) zapowiadają kolejną rundę zaskarżeń w sądach federalnych.
- ·Branża 'concierge' obsługująca turystykę porodową w Kalifornii, Florydzie i Teksasie może stracić część klienteli zagranicznej.
Co dalej
- →Jeśli sądy federalne zablokują nową wersję w ciągu kilku tygodni (jak w styczniu 2025), administracja może celowo eskalować sprawę do Sądu Najwyższego przed wyborami do Kongresu w listopadzie 2026.
- →Firmy prawnicze i agencje medyczne obsługujące klientelę z Chin mogą zobaczyć spadek zapytań o wizy B-2 związane z porodem, a wzrost zainteresowania alternatywami jak Kanada, która ma podobną zasadę automatycznego obywatelstwa z urodzenia.
Sektory do śledzenia
Prawo imigracyjne i firmy 'birth tourism' concierge
Popyt na usługi organizujące porody w USA dla cudzoziemek może przenieść się do krajów z podobną zasadą ius soli (prawo urodzenia), np. Kanady.
Kalendarz spraw Sądu Najwyższego USA na 2026/2027
Sprawa dotycząca 14. Poprawki może trafić na wokandę i ustanowić precedens obowiązujący przyszłe administracje obu partii.
Lokalna branża medyczna w Miami i Los Angeles
Część usług typu concierge maternity jest częściowo zależna od klienteli zagranicznej przyjeżdżającej rodzić w USA.
W przeszłości
United States v. Wong Kim Ark, Sąd Najwyższy USA, 1898: sąd uznał, że syn chińskich imigrantów (niebędących obywatelami z powodu ustawy Chinese Exclusion Act) urodzony w San Francisco jest obywatelem USA na mocy 14. Poprawki — precedens obowiązujący od 128 lat. Pierwsze rozporządzenie Trumpa z 20 stycznia 2025 roku zostało zablokowane przez sędziów federalnych w ciągu tygodnia, a Sąd Najwyższy w czerwcu 2025 (Trump v. CASA) ograniczył jedynie zasięg blokad sądowych, nie samą sprawę.
Nieoczywiste
National Review, magazyn zwykle sprzyjający Trumpowi, chwali nowe rozporządzenie za to, że jest 'węższe' — to pośrednie przyznanie, że pierwsza wersja z stycznia 2025 była prawnie nieprzemyślana i przegrała w sądach. Sugeruje to, że administracja wybrała turystykę porodową (silniejsza podstawa prawna przez kontrolę wiz) jako łatwiejszy front, by zbudować precedens prawny przed ewentualnym kolejnym atakiem na szerszą kwestię dzieci nielegalnych migrantów.
Spór narracji
Strona lewicowo-centrowa
„ACLU (American Civil Liberties Union) i demokratyczni prokuratorzy generalni argumentują, że obywatelstwo z urodzenia jest jednoznacznie chronione przez 14. Poprawkę i potwierdzone od 1898 roku, więc żadne rozporządzenie prezydenckie nie może go ograniczyć bez zmiany Konstytucji przez Kongres i stany.”
Strona prawicowo-centrowa
„National Review i inni konserwatywni komentatorzy argumentują, że 14. Poprawka pisana była z myślą o dzieciach byłych niewolników, a nie o cudzoziemcach bez stałego statusu, więc nowe, węższe rozporządzenie działa 'na granicy granic' istniejącego prawa, a nie wbrew niemu.”
Źródła
- National Review Prawicowe — Trump’s Latest Birthright Citizenship and Birth Tourism Orders Narrow the Dispute